Trong đời sống xã hội, việc nhận nuôi con nuôi không chỉ tạo điều kiện cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt được chăm sóc, nuôi dưỡng mà còn làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ giữa cha mẹ nuôi và con nuôi. Một trong những vấn đề được nhiều người quan tâm là liệu con nuôi có được hưởng di sản thừa kế của cha mẹ nuôi giống như con ruột hay không.
1. Quy định pháp luật về quyền thừa kế của con nuôi
Căn cứ Điều 653 Bộ luật Dân sự quy định về Quan hệ thừa kế giữa con nuôi và cha nuôi, mẹ nuôi và cha đẻ, mẹ đẻ:
Con nuôi và cha nuôi, mẹ nuôi được thừa kế di sản của nhau và còn được thừa kế di sản theo quy định tại Điều 651 và Điều 652 của Bộ luật này.
Con nuôi và cha mẹ nuôi được thừa kế di sản của nhau và còn được thừa kế theo quy định của pháp luật đối với di sản của cha mẹ đẻ hoặc con đẻ.
Như vậy, khi quan hệ nuôi con nuôi được xác lập hợp pháp, con nuôi có địa vị pháp lý tương tự như con đẻ trong quan hệ thừa kế với cha mẹ nuôi.
2. Con nuôi được hưởng thừa kế trong những trường hợp nào?
Căn cứ theo Điều 24 Luật Nuôi con nuôi 2010, giữa cha mẹ nuôi và con nuôi có đầy đủ các quyền, nghĩa vụ của cha mẹ và con theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình, pháp luật dân sự và các quy định khác của pháp luật có liên quan kể từ thời điểm giao nhận con nuôi.
2.1. Hưởng thừa kế theo di chúc
Nếu cha mẹ nuôi lập di chúc để lại tài sản cho con nuôi thì con nuôi được hưởng phần di sản theo nội dung di chúc, với điều kiện di chúc được lập hợp pháp theo quy định của pháp luật.
2.2. Hưởng thừa kế theo pháp luật
Khi cha mẹ nuôi chết mà không để lại di chúc hoặc di chúc không hợp pháp thì di sản sẽ được chia theo pháp luật.
Theo Điều 651 Bộ luật Dân sự năm 2015, con nuôi thuộc hàng thừa kế thứ nhất cùng với:
- Vợ hoặc chồng của người chết;
- Cha mẹ đẻ, cha mẹ nuôi;
- Con đẻ và con nuôi của người chết.
Những người cùng hàng thừa kế sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau.
3. Điều kiện để con nuôi hưởng thừa kế
Tuy vậy, để được hưởng tài sản thừa kế, con nuôi phải là người được nhận nuôi hợp pháp theo quy định của Luật Nuôi con nuôi:
- Con nuôi phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện để trở thành con nuôi hợp pháp của người cha mẹ nuôi đã mất;
- Việc nhận con nuôi phải được thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục và đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định pháp luật.
Ngoài ra, không thuộc các trường hợp không được quyền hưởng di sản theo Điều 621 Bộ luật Dân sự, cụ thể như sau:
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe hoặc về hành vi ngược đãi nghiêm trọng, hành hạ người để lại di sản, xâm phạm nghiêm trọng danh dự, nhân phẩm của người đó;
- Người vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ nuôi dưỡng người để lại di sản;
- Người bị kết án về hành vi cố ý xâm phạm tính mạng người thừa kế khác nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ phần di sản mà người thừa kế đó có quyền hưởng;
- Người có hành vi lừa dối, cưỡng ép hoặc ngăn cản người để lại di sản trong việc lập di chúc; giả mạo di chúc, sửa chữa di chúc, hủy di chúc, che giấu di chúc nhằm hưởng một phần hoặc toàn bộ di sản trái với ý chí của người để lại di sản.
4. Kết luận
Pháp luật Việt Nam ghi nhận con nuôi hợp pháp có quyền hưởng di sản thừa kế của cha mẹ nuôi tương tự như con đẻ. Con nuôi có thể được hưởng thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật và thuộc hàng thừa kế thứ nhất. Vì vậy, khi việc nuôi con nuôi được xác lập hợp pháp, quyền lợi của con nuôi trong quan hệ thừa kế sẽ được pháp luật bảo vệ đầy đủ.
Nếu gặp vướng mắc hoặc tranh chấp liên quan đến thừa kế, việc tham vấn luật sư là cần thiết để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình.
————————————————————————————————————————————————
Hãy liên hệ để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời:

