Thời gian gần đây, nhiều trường hợp đăng tải thông tin tâm linh sai sự thật trên mạng xã hội đã thu hút lượng lớn người theo dõi và chia sẻ. Tuy nhiên, việc lan truyền các câu chuyện không có căn cứ, chưa được kiểm chứng hoặc tự ý thêm thắt tình tiết có thể khiến người đăng tải phải đối mặt với các chế tài xử phạt theo quy định pháp luật.
Vậy hành vi đăng tải thông tin tâm linh sai sự thật có bị xử phạt hay không và mức xử phạt được quy định như thế nào?
1. Thế nào là hành vi đăng tải thông tin sai sự thật trên mạng xã hội?
Mạng xã hội là môi trường để người dùng chia sẻ thông tin, quan điểm và trải nghiệm cá nhân. Tuy nhiên, quyền tự do ngôn luận không đồng nghĩa với việc được phép đăng tải các thông tin bịa đặt, xuyên tạc hoặc chưa được kiểm chứng.
- Hành vi đăng tải thông tin sai sự thật được hiểu là việc cá nhân:
- Cố ý cung cấp;
- Chia sẻ những nội dung không đúng với thực tế, không có căn cứ xác thực
- Tự ý thêm thắt các tình tiết nhằm làm cho câu chuyện trở nên hấp dẫn hơn, từ đó gây hiểu nhầm cho người tiếp cận thông tin.
Đối với các câu chuyện mang màu sắc tâm linh, nếu người đăng tải biết rõ nội dung không có thật nhưng vẫn lan truyền trên mạng xã hội nhằm thu hút lượt xem, lượt tương tác hoặc tạo sự chú ý thì có thể bị xem xét xử lý theo quy định của pháp luật.
2. Đăng tin bịa đặt về hiện tượng tâm linh có bị xử phạt hành chính không?
Theo điểm a khoản 1 Điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 14/2022/NĐ-CP), hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, thông tin bịa đặt gây hoang mang trong Nhân dân có thể bị xử phạt vi phạm hành chính.
Thực tế, cơ quan chức năng đã xử phạt một trường hợp đăng tải hàng chục bài viết về các hiện tượng được cho là “tâm linh” xảy ra trong chuyến du lịch.
Qua xác minh, nhiều tình tiết được xác định không có căn cứ, không có người làm chứng và một số nội dung được tự thêm vào nhằm tăng tính hấp dẫn cho câu chuyện. Người đăng tải đã bị xử phạt hành chính 7,5 triệu đồng.
3. Khi nào hành vi đăng tin sai sự thật có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Không phải mọi trường hợp đăng tin sai sự thật đều bị xử lý hình sự. Tuy nhiên, nếu việc đăng tải thông tin bịa đặt gây hậu quả nghiêm trọng hoặc nhằm mục đích xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác thì người vi phạm có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự tùy từng trường hợp cụ thể.
Khi đó, tùy tính chất, mức độ vi phạm, người thực hiện hành vi có thể bị xem xét xử lý theo quy định của Bộ luật Hình sự.
4. Người sử dụng mạng xã hội cần lưu ý gì?
Để tránh vi phạm pháp luật khi sử dụng mạng xã hội, người dân cần:
- Kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải hoặc chia sẻ;
- Không tự ý thêm thắt các tình tiết không có thật để tăng tính hấp dẫn;
- Không sử dụng các câu chuyện tâm linh, huyền bí nhằm câu kéo tương tác;
- Chỉ đăng tải những nội dung có căn cứ và có thể chứng minh được tính xác thực;
- Gỡ bỏ, đính chính thông tin ngay khi phát hiện nội dung đã đăng tải là sai sự thật.
Kết luận
Việc chia sẻ trải nghiệm cá nhân trên mạng xã hội là quyền của mỗi người. Tuy nhiên, nếu cố ý đăng tải các câu chuyện tâm linh hoặc thông tin không có thật nhằm thu hút sự chú ý trên mạng xã hội, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính, thậm chí bị xem xét trách nhiệm hình sự nếu gây hậu quả nghiêm trọng. Vì vậy, mỗi cá nhân cần kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải, đồng thời sử dụng mạng xã hội một cách có trách nhiệm để tránh vi phạm pháp luật và gây ảnh hưởng đến cộng đồng.

